Avukat Erdem Akçay

Vasiyetten Dönme: Mevcut Vasiyetname Nasıl İptal Edilir?

Yazar: Avukat Erdem Akçay - Tarih: Şubat 26, 2019

Ölüme bağlı bir tasarruf olan vasiyetnamenin çeşitlerine vasiyetname konusunda değinmiştik. Buna göre vasiyetnameler resmi, el yazılı veya sözlü yapılabiliyordu. Vasiyetname hazırlamış olan kişi artık bu vasiyeti ile bağlı mıdır? Bu vasiyeti değiştirebilir mi ya da tamamen iptal edebilir mi?

Vasiyetin nasıl düzenleneceğini düzenlemiş olan Türk Medeni Kanunu, vasiytten nasıl dönüleceğini de hüküm altına almıştır. Zira vasiyet, mirasbırakanın ölümüne kadar değiştirilebilir, yeniden düzenlenebilir, tamamen ya da kısmen iptal edilebilir.

Türk Medeni Kanunu madde 542-544 arasında düzenlenen vasiyetnameden dönme 3 şekilde gerçekleştirilebilir:

1- Yeni Vasiyetname Yapmak Suretiyle Eski Vasiyetnameden Dönme

TMK md 542’de düzenlene hükme göre, daha önceden vasiyetname düzenlemiş olan mirasbırakan daha sonra herhangi bir çeşite uygun şekilde yeni bir vasiyetname yaparak önceki vasiyetnameden dönebilecektir. Örneğin mirasbırakan resmi vasiyetname yapmış ve komşusu K’ya evini vasiyet etmiştir. Yarım saat sonra K ile tartışan mirasbırakan yeni bir resmi, yazılı ya da şartları uyuyorsa sözlü vasiyetname yaparak evini bakkal B’ye bırakabilecektir. Artık K’nın mirastan hak talep etmesi mümkün olmayacaktır. Hani vasiyetin hangi vasiyeti hükümsüz bıraktığını ise vasiyetlerin tarihleri belirleyecektir. Mirasbırakan önceki vasiyetnamesinin tüm hükümlerini ortadan kaldırabileceği gibi yeni vasiyetnamesinde bazı hükümlere yer vererek önceki vasiyetinin işbu hükümlerinden dönebilir.

2- Yok Etme ile Vasiyetnameden Dönme

Geçerli bir vasiyetnameden söz edebilmek için, geçerlilik şartlarına uygun bir vasiyetnamenin mevcudiyeti gereklidir. Resmi ve el yazılı vasiyetnamenin fiziki olarak varlığı bulunmalıdır.

Eğer vasiyetname yok edilmişse, artık mevcut bir vasiyetten söz etmek de temelde mümkün olmayacaktır. Çünkü ortaya konulacak bir belge yoktur. Dolayısıyla yaptığı vasiyetnameden dönmek isteyen mirasbırakan için bir yolda yaptığı vasiyetnameyi yok etmesidir.

Burada bir soru gündeme gelmektedir. Vasiyetname, mirasbırakan tarafından değil de kaza sonucunda ya da üçüncü kişinin kusuruyla yok olursa ne olacaktır? Burada yasa vasiyetnamenin içeriğinin aynen ve tamamen tespit edilip edilemediğine bakmanın zaruri olduğunu belirtmektedir. Eğer bu mümkün değilse, vasiyetname hükümsüz kalır. Sağsa kişi yeni bir vasiyetname yapar, ölmüşse vasiyetnamesiz ölmüş sayılır.

3- Yeni Tasarruf ile Vasiyetname Oluşturma

Yeni vasiyetname yapmaya benzeyen bir durum olan yeni tasarrufta bulunmakta mirasbırakan yeni bir vasiyetname yapmaktadır ancak bu vasiyetname, önceki vasiyetnamenin ortadan kaldırıldığını belirtmemekte, önceki vasiyetnamenin devamı(tamamlayıcısı) olduğu kesin olarak anlaşılamamaktadır. Bu durumda yeni vasiyetname, önceki vasiyetnameyi hükümsüz kılacaktır.

Eğer sonraki vasiyetname, önceki vasiyetnameyi tamamlar nitelikteyse, önceki vasiyetname de geçerliliğini koruyacaktır.

Mirasbırakanın bir mal üzerinde vasiyette bulunduktan sonra o malla ilgili başkaca tasarrufta bulunması halinde,  malla ilgili vasiyet geçersiz hale gelecektir. Örneğin mirasbırakan evini A’ya bırakmayı vasiyet etmiştir. Ancak daha sonra evi B’ye satmıştır. Artık A’nın vasiyetname nedeniyle ev üzerinden hak iddia etmesi mümkün olamayacaktır. Zira mirasbırakan ev ile ilgili vasiyetinden tasarrufuyla dönmüştür.

Vasiyetten dönmek için mirasbırakanın kimseden izin almasına gerek olmadığı gibi herhangi bir sebep belirtmesi de gerekmez.

Kategori: Miras Hukuku

Yorum Yapabilirsiniz